Korzystasz z L4 w te dni? Pracodawca może szybciej nabrać podejrzeń

Poniedziałek i piątek zdecydowanie wyróżniają się w statystykach jednodniowych zwolnień lekarskich. Przypadek czy sposób na dłuższy weekend? Firmy coraz uważniej przyglądają się takim schematom, a nowoczesne narzędzia pozwalają im szybko wskazać nieobecności wymagające sprawdzenia.

Kontrole zwolnień lekarskich mają być coraz bardziej precyzyjne. Pracodawcy zamiast działać wyłącznie na podstawie podejrzeń zaczynają analizować częstotliwość i terminy nieobecności. Jak wyjaśnia Conperio, około jedna trzecia prowadzonych kontroli ujawnia nieprawidłowości.

W 2025 roku lekarze wystawili 27,5 mln zwolnień obejmujących łącznie 290,5 mln dni absencji.

Dane zamiast podejrzeń

Zdaniem ekspertów Conperio pracodawcy coraz częściej analizują powtarzające się schematy. Szczególną uwagę mogą zwracać między innymi krótkie i regularnie pojawiające się nieobecności.

Jeszcze kilka lat temu o kontroli L4 często decydowało przeczucie przełożonego. Dziś coraz częściej decydują dane. Dzięki temu uczciwi pracownicy są rzadziej niepotrzebnie weryfikowani, a kontrole trafiają tam, gdzie ryzyko nieprawidłowości rzeczywiście jest najwyższe

– mówi Mikołaj Zając, prezes firmy doradczej Conperio.

Według Barometru Absencji Chorobowej Conperio za 2025 rok aż 44 proc. jednodniowych zwolnień przypadało na poniedziałki i piątki. Sam termin L4 nie świadczy jeszcze o nadużyciu, ale w połączeniu z innymi danymi może zdecydować o przeprowadzeniu kontroli.

Specjalna aplikacja typuje przypadki

Na polskim rynku działa już aplikacja analizująca absencję pracowników. Opracowane przez Conperio rozwiązanie pozwala wykrywać powtarzające się schematy i wskazywać zwolnienia wymagające dokładniejszej weryfikacji.

Firma podaje, że nieprawidłowości wykrywa około jedna trzecia przeprowadzanych przez nią kontroli. Nie są to jednak dane dotyczące wszystkich kontroli L4 w Polsce, lecz przypadków sprawdzanych przez Conperio na zlecenie przedsiębiorców.

Podobny kierunek pokazuje reforma Państwowej Inspekcji Pracy. Inspekcja ma coraz szerzej wykorzystywać analizę ryzyka i dane przekazywane przez inne instytucje do wybierania firm wymagających kontroli. Nie oznacza to jednak, że PIP przejmie sprawdzanie wszystkich zwolnień lekarskich.

Kto może skontrolować L4?

Prawidłowość wykorzystywania zwolnień mogą sprawdzać ZUS oraz uprawnieni pracodawcy. Przedsiębiorca może przeprowadzić kontrolę samodzielnie albo zlecić ją zewnętrznej firmie.

Od 13 kwietnia 2026 roku obowiązują również doprecyzowane zasady kontroli i utraty prawa do zasiłku. Dla pracownika oznacza to jedno: nieprawidłowe wykorzystywanie L4 może zostać szybciej wykryte, ponieważ o kontroli coraz częściej decydują nie przypadek i podejrzenia, lecz konkretne dane.